Czas jazdy, przerwy i odpoczynki – nowe zasady dla kierowców busów

CZAS JAZDY,PRZERWY I ODPOCZYNKI NOWE ZASADY DLA KIEROWCÓW BUSÓW

Czas jazdy, przerwy i odpoczynki – nowe zasady dla kierowców busów

Od 1 lipca 2026 roku kierowcy busów o DMC 2,5–3,5 t w transporcie międzynarodowym zostaną objęci tymi samymi normami czasu prowadzenia pojazdu, przerw i odpoczynków, które od lat obowiązują kierowców ciężarówek. Oznacza to pełne podporządkowanie przepisom rozporządzenia (WE) 561/2006 oraz krajowej ustawy o czasie pracy kierowców

Kluczowe limity – bez możliwości ich ominięcia

Dzienny czas prowadzenia pojazdu: maksymalnie 9 godzin, z możliwością jednorazowego przedłużenia do 10 godzin – jednak nie częściej niż dwa razy w tygodniu. Tygodniowy limit jazdy wynosi 56 godzin, a w ciągu dwóch kolejnych tygodni suma godzin za kierownicą nie może przekroczyć 90. Ten ostatni limit jest w praktyce najostrzejszym ograniczeniem przy planowaniu długodystansowych tras.

Obowiązkowe przerwy

Po maksymalnie 4,5 godziny ciągłej jazdy kierowca musi zrobić przerwę trwającą co najmniej 45 minut. Dopuszczalny jest podział przerwy na dwie części: pierwsza minimum 15 minut, następnie minimum 30 minut – w tej właśnie kolejności. Podczas przerwy kierowca nie może wykonywać żadnych czynności związanych z pracą.

Odpoczynek dobowy

Minimalna długość dziennego odpoczynku to 11 godzin nieprzerwanego czasu wolnego. Możliwy jest odpoczynek dzielony (np. 3 + 9 godzin) lub skrócony do 9 godzin, jednak to drugie rozwiązanie dopuszczalne jest najwyżej trzy razy pomiędzy odpoczynkami tygodniowymi. Ważne: cały cykl pracy i odpoczynku musi zamknąć się w 24-godzinnej dobie kierowcy – co oznacza, że na aktywną pracę i jazdę pozostaje faktycznie 13 lub 15 godzin dziennie.

Odpoczynek tygodniowy – najtrudniejszy element układanki

W każdym cyklu dwóch kolejnych tygodni kierowca musi odebrać co najmniej jeden regularny odpoczynek tygodniowy (45 godzin) oraz jeden skrócony (minimum 24 godziny). Każde skrócenie musi zostać odpowiednio skompensowane w ciągu trzech kolejnych tygodni. Czas pracy pomiędzy odpoczynkami tygodniowymi nie może przekroczyć 144 godzin.

Do tych przepisów nakładają się jeszcze regulacje krajowe z ustawy o czasie pracy kierowców: obowiązkowa przerwa w ciągu pierwszych 6 godzin pracy łącznie, limit 10 godzin pracy przy pracy w porze nocnej, tygodniowy limit 60 godzin pracy oraz limit 48 godzin jako średnia w przyjętym okresie rozliczeniowym.

Od powyższych zasad występuje bardzo wiele wyjątków, takich jak odpoczynki przerwane na promie, jazda w załodze, czy dwa odpoczynki tygodniowe pod rząd wg. zasad pakietu mobilności. Niezwykle cenne jest zdobycie praktyki w planowaniu czasu pracy zgodnie z tymi zasadami, zwłaszcza że każde przekroczenie dopuszczalnego czasu jazdy czy brak wymaganej przerwy będzie odnotowany

przez tachograf i traktowany jako naruszenie, zagrożone sankcją na kierowcę, firmę i/lub osobę zarządzającą transportem.

Przypisy pakietu mobilności wprowadziły także dodatkowe zasady związane

1. z obowiązkową organizacją powrotu kierowcy, maksymalnie raz na 4 tygodnie, na odpoczynek 45-godzinny w kraju zamieszkania lub siedziby przedsiębiorcy i zakaz odbywania regularnych odpoczynków tygodniowych w kabinie.

Oprócz ograniczeń unijnych związanych z czasem jazdy oraz odpoczynku trzeba także pamiętać o przepisach krajowych,

To z nich wynikają poniższe ograniczenia:

• obowiązkowa przerwa w ciągu pierwszych 6 godzin pracy (czas jazdy+ innej pracy),

• limit 10 godzin pracy, jeśli praca miała miejsce w porze nocnej (firma określa porę nocną jako 4 godziny pomiędzy 00, a 7 rano),
• średniotygodniowy maksymalny czas pracy – 48 godzin w przyjętym okresie rozliczeniowym,
• maksymalny 60-godzinny czas pracy w tygodniu kalendarzowym.

Bєzwarunkowo od 1 lipca 2026 r. kierowcy busów muszą stosować się do powyższych limitów czasu prowadzenia pojazdu, pracy i odpoczynkiów. Oznacza to zmianę filozofii pracy – planowanie tras będzie musiało uwzględniać pauzy,

a kierowca nie może „nadrobić trasy” kosztem odpoczynku. Firmy powinny już teraz przygotować swoich pracowników na te ograniczenia i dopilnować, by znali te przepisy równie dobrze, jak kierowcy ciężarówek. Od lipca 2026 r. inspektorzy ITD, policji oraz innych służb w Polsce i za granicą będą sprawdzać dane z tachografu busa tak samo, jak to robią w przypadku cięższych pojazdów – podczas kontroli

drogowej mogą przeanalizować ostatnie 56 dni aktywności kierowcy zapisanej na karcie i w tachografie. Każdy przypadek łamania norm (np. rażące przekroczenie czasu jazdy lub brak odpoczynku) może skutkować

nie tylko mandatem czy karą, ale nawet zatrzymaniem pojazdu do czasu odbycia zaległego odpoczynku. W przypadku stwierdzenia manipulacji, kierowca jest zagrożony utratą uprawnień do kierowania pojazdem na 3 mies. oraz istnieje ryzyko wszczęcia postępowania wobec firmy dot. oceny dobrej reputacji, co w konsekwencji może prowadzić do zawieszenia zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika.

⚠️ Kontrola wsteczna do 56 dni

Podczas kontroli drogowej inspektorzy mogą sprawdzić dane z ostatnich 56 dni aktywności kierowcy zarejestrowane na karcie i w tachografie. Każde naruszenie norm – zbyt długa jazda, brakująca przerwa, nieodbyta regeneracja – zostanie wykryte. Przy stwierdzeniu manipulacji urządzeniem kierowca ryzykuje 3-miesięczne zawieszenie uprawnień i wszczęcie postępowania wobec firmy w zakresie oceny dobrej reputacji